✍ محمد علینظری فعال فرهنگی و رسانه
فراز غرب؛ سالهاست که بخش بزرگی از فعالیتهای فرهنگی و برنامه ای ما در قالب همایش، سخنرانی، میزگرد و برنامههای رسمی، اداری و در ساعات اداری برگزار میشود؛ برنامههایی که معمولاً با هزینههای قابل توجه، نیروی انسانی فراوان و زمان طولانی طراحی و اجرا میشوند و بیشترین مخاطب حاضر همان افراد همیشگی و اداری است.
اما پرسش اصلی اینجاست: نتیجهی این همه تلاش را کجا باید دید؟
در گزارشات و آمار و ارقام ها یا در دل جامعه و کف خیابان؟
➖اگر قرار است خروجیِ برنامههای فرهنگی و اجتماعی در رفتار، نگرش، امید، خلاقیت و مشارکت جوانان دیده شود، آیا واقعاً چنین تغییری را مشاهده میکنیم؟
➖آیا فاصلهای میان آنچه روی کاغذ طراحی میشود و آنچه در واقعیتِ جامعه رخ میدهد، شکل نگرفته است؟
⭕️ چند نکتهی قابل تأمل
– فرهنگ با سخنرانی منتقل نمیشود. فرهنگ «زیسته» میشود، «تجربه» میشود، «احساس» میشود.
مانند همان سیره و روشی که پیامبر عظیم الشان اسلام حضرت محمد مصطفی (ص) انجام دادند و بهترین کار فرهنگی را که همان زندگی با مردم بود انجام میدادند.
➖جوان امروز با شنیدنِ چند ساعت حرف، دگرگون نمیشود؛ اما با یک تجربهی هنری، یک روایت صادقانه، یک اثر خلاقانه، یک رفتار و عمل صحیح یا یک مشارکت واقعی، ممکن است مسیر زندگیاش تغییر کند.
➖ برنامههای فرهنگی ما اغلب تکصداییاند. جوان امروز نیاز به گفتوگو دارد، نه شنیدنِ یکطرفه. نیاز به مشارکت دارد، نه تماشای صحنهای که از قبل برایش چیده شده.
چرا برخی از مسیواین ما به این نتیجه نرسیده اند که می شود در برنامه ای حضور داشت و سخنرانی نکرد
➖هنر، زبان اثرگذاری است. همان چیزی است که رهبر معظم انقلاب بار ها به آن اشاره فرمودند و آن را از مسولان فرهنگی مطالبه نموده اند، وقتی موسیقی، تیاتر، فیلم کوتاه، روایتگری، طراحی، بازی، کارگاههای مشارکتی و تجربههای خلاقانه کنار گذاشته میشود، طبیعی است که برنامهها «اثرگذاری» خود را از دست بدهند.
➖هزینهها بالا، خروجیها نامشخص. اگر این همه بودجه و انرژی صرف میشود، باید بتوانیم اثر آن را در امید اجتماعی، نشاط،
مسیولیتپذیری و هویت جوانان ببینیم. اما آیا چنین است؟
⭕️ سوالهایی که باید از خودمان بپرسیم
۱- آیا برنامههای فرهنگی و اجتماعی ما با واقعیت زندگی جوانان هماهنگ است؟
۲- آیا زبان و قالب برنامهها با نیازهای نسل امروز همخوانی دارد؟
۳- آیا جوان در این برنامهها «تماشاگر» است یا «بازیگر»؟
۴- آیا هنر و خلاقیت جایگاهی در طراحی برنامهها دارد؟
۵- آیا خروجیها قابل اندازهگیریاند یا فقط گزارشهای اداری در قالب چاپ کاغذ های رنگی و رنگارنگ با ویرایش چند تصویر و هزینه ای برای تولید مستندی از آن میشود؟
در پایان باید گفت ، اگر قرار است فرهنگ در جامعه اثر بگذارد، باید از پشت تریبونها پایین بیاییم و وارد زندگی مردم بشویم.
باید از قالبهای رسمی فاصله بگیریم و به سمت تجربههای هنری، مشارکتی، خلاقانه و واقعی حرکت کنیم.
تا زمانی که جوان فقط «شنونده» باشد، نه «شریک»، نتیجه همین خواهد بود: فاصلهای میان برنامههای فرهنگی و واقعیت جامعه./۳۰بهمن ماه۱۴۰۴
https://eitaa.com/farazgharb
@farazgharbb