یادداشتی از : مجید کیان / خبرنگار
فراز غرب
تغییر نام «دفتر مطالعات و برنامهریزی رسانهها» به «دفتر توسعه آموزش رسانه» اتفاقی نمادین و در عین حال بسیار عملیاتی و مسیولیتآفرین برای متولیان رسانه و فعالان این عرصه در رستههای شغلی مختلف است.
چند روز پیش شاهد تغییر نام «دفتر مطالعات و برنامهریزی رسانهها» به «دفتر توسعه آموزش رسانه» بودیم. این تغییر، نشاندهنده تحولی اساسی در نگرش و مأموریت این مرکز است و شاید این تغییر نام به ما بگوید که سرمایهگذاری بر روی نیروی انسانی متخصص و توانمندسازی خبرنگاران از طریق آموزش هدفمند را جدیتر بگیریم.
فضای رسانهای امروز با چالشهایی همچون سرعت انتشار اطلاعات، هجمه اخبار جعلی و پیچیدگیهای فنی و اخلاقی مواجه است. یک خبرنگار تنها باتکیهبر دانش عمومی و تجربیات شخصی نمیتواند در این فضا موفق باشد و نیازمند آموزش مستمر، تخصصی و کاربردی است.
با توسعه آموزش، خبرنگاری از یک «شغل» صرف، به یک «حرفه تخصصی» ارتقا مییابد. این امر نهتنها منجر به تولید محتوای باکیفیتتر میشود، بلکه اعتماد عمومی به رسانهها را نیز افزایش خواهد داد و جایگاه اجتماعی خبرنگاران را استحکام خواهد بخشید.
مطمیناً با این تغییر نگاه، مسیولیت تمامی اجزای اکوسیستم رسانهای استان سنگینتر میشود.
از این رهگذر یکی از رسالت دفتر توسعه آموزش رسانه طراحی سرفصلهای آموزشی کاربردی است و بهجای دورههای کلی، باید کارگاههای تخصصی برای حوزههای مختلف خبری طراحی کند وبا بهرهگیری از استادان دانشگاه، خبرنگاران پیشکسوت و متخصصان هر حوزه در این راستا گام بردارد و با آموزش مهارتهای نوین در این مسیر آهسته و پیوسته گام بردارد.
مدیران رسانهها نیز باید تشکیل هییت تحریریه را جدی بگیرند و حضور خبرنگاران خود در این دورههای آموزشی را نه یک هزینه، بلکه یک سرمایهگذاری بلندمدت برای ارتقای کیفیت رسانه خود بدانند و آن را تسهیل کنند.
در تحریریهها، نیز لازم است خبرنگاران را بر اساس علاقه و استعدادشان در حوزههای تخصصی متمرکز کنند تا بتوانند آموزشهای مربوطه را دریافت کرده و به کار بگیرند؛ چون امروز دیگر نمیتوان از یک خبرنگار انتظار داشت هم در مورد یک نمایشگاه هنری بنویسد، هم یک پرونده قضایی را پیگیری کند و هم گزارش یک حادثه بزرگ را پوشش دهد؛ چون هر یک از این حوزهها، زبان، قوانین، ظرافتها و اصول خاص خود را دارد بهعنوانمثال خبرنگار اجتماعی باید با مفاهیم عمیق جامعهشناسی، آسیبهای اجتماعی و روشهای تحقیق میدانی آشنا باشد، خبرنگار فرهنگی و هنری نیازمند درک مبانی نقد هنری، ادبیات و تاریخ فرهنگ است تا بتواند آثاری عمیق و تحلیلگرانه خلق کند، خبرنگار سیاسی باید بر نظام حقوقی، ساختار حکومتی و روابط بینالملل مسلط باشد تا تحلیلهایش مستند و کارشناسی شده باشد، خبرنگار حوادث: علاوه بر سرعت عمل، باید با اصول روانشناسی بحران، قوانین کیفری و روشهای مصاحبه با آسیبدیدگان آشنا باشد تا هم خبری دقیق و هم اخلاقمدارانه ارایه دهد و خبرنگار دانشگاه و فناوری باید درک نسبتاً عمیقی از مفاهیم علمی و فناورانه داشته و با محیط دانشگاه آشنایی کامل داشته باشد.
در این راستا خانه مطبوعات و رسانهها و فرهنگ و ارشاد اسلامی استان نیز در کنار آموزشهای موجود و تعریف شده در مرکز توسعه آموزش رسانه میتوانند با ایجاد کتابخانه تخصصی و خوانش کتابهای تخصصی در نشستها و جلسات منظم فرهنگ آموزش مستمر را در جامعه خبرنگاری استان نهادینه کنند.
در مجموع میتوان گفت این تغییر نام از «دفتر مطالعات و برنامهریزی رسانهها» به «دفتر توسعه آموزش رسانه» میتواند نشاندهندهی یک عزم برای حرکت به سمت یک اکوسیستم رسانهای پویا، حرفهای و اثرگذار باشد.
اکنون نوبت رسانهها، خبرنگاران و خانه مطبوعات است که با همکاری و احساس مسیولیت، از این فرصت حداکثر بهره را ببرند و با سرمایهگذاری بر روی آموزش، خبرنگارانی متخصص، تحلیلگر و اخلاقمدار تربیت کنند تا رسانههای استان، نهتنها راوی رویدادها که مفسران آگاه و پیشرانان توسعه در عرصههای گوناگون باشند.